Serbske šulske towarstwo z.t.
Sorbischer Schulverein e.V.
Apelsina

Shutterstock.com - VAlekStudio

Materialije

předłoha za wućišćenje

předčitanski tekst

apelsiny

talerje

globus

tři powjazy


Přihot

Wućišćće předłohu a tekst. Předłohu laminěrować abo na kruty papjerc zlěpić a smileyje wutřihać. Dźělće apelsinu do dweju połojcow. K woptaću někotre apelsiny wobělić a na małe kuski dźělić. Za hru Što je prawje? połožće powjazy do třoch kruhow a woznamjenće tute kruhi tak, zo je dźěći jako polo 1, polo 2 abo polo 3 spóznaja.


Přewjedźenje

Z tekstom móžeće awditiwnu zamóžnosć spomjatkowanja a koncentraciju dźěći spěchować, z tym zo po předčitanju dźěćom prašenja stajeće. Sydńće so z dźěćimi do koła. Srjedźa leža jedna cyła, jedna do dweju połojcow rozkrata apelsina a małe kuski k woptaću.

Prjedy hač tekst předčitaće, wobhladajće sej zhromadnje z dźěćimi oranžu a nastorčće rozmołwu, što dźěći wo tutym płodźe wědźa. Dźěći njech płód woptaja, tak zo jón wědomje słodźa (bewußt wahrnehmen). Runočasnje so cyła oranža w kole dokoławokoło dale da, zo dźěći jeje formu a bělizku jako taktilny powabk (Reiz) začuja.

Přez aktiwěrowanje swójskich předznajomosćow padnje dźěćom lóšo, tekst zrozumić a so po tym na wobsah dopomnić. Wotwisujo wot rěčneho stawa dźěći so poskića, słowa abo słowne skupiny z teksta, kotrež dźěći njeznaja, do předčitanja rozjasnić. Zapřijeće citrusowy płód móže so na přikład takle wopisować: Wěsće wy, čehodla je oranža citrusowy płód? Citrusowe płody rostu na štomach abo kerkach daloko preč w jara ćopłych krajach kaž w Španiskej abo Italskej, dokelž trjebaja wone wjele ćopłoty, zo bychu zrawili. Zymu a wětřik tute płody njelubuja. Znajeće hišće dalše citrusowe płody? Pokažće dźěćom, hdźe tute kraje leža. Potom tekst předčitaće a namołwiće do toho dźěći: Kedźbujće derje, zo móžeće potom na moje prašenja wotmołwić.


Apelsina

Sym apelsina. Znaješ mje tež pod mjenom oranža. Sym citrusowy płód a rostu w dalokich krajach kaž w Španiskej, Italskej a Grjekskej, dokelž je tam wjele ćoplišo hač tu w Němskej. Dokelž rosćemy daloko preč na štomach abo kerkach w južnych krajach, mjenuja nas tež južne płody. Łopjena štomow a kerkow, na kotrychž rosćemy, su tež w zymje rjane zelene a njewotpadaja.

Citrusowe płody njelubuja wětřik a tež nic zmjerzk. Zo bychu apelsinowe štomy a kerki tajke słódne płody njesli kaž ja to sym, trjebaja wone wjele ćopłoty a słónca. Prjedy pak hač nas žněja (ernten), dyrbimy dołho zrawić. Potom smy rjenje słódke a juškojte. Wjele apelsinow so w zymskich měsacach šćipa a dźe potom na daloku jězbu wot Španiskeje do Němskeje. W zymje mjenujcy najlěpje słodźimy. Móžeš pak apelsiny přez cyłe lěto kupować a nic jenož w zymje.

Wobhladaj sej raz moju bělizku. Wona ma oranžowu barbu a je chětro tołsta. Tež moje mjasko (Fruchtfleisch) je oranžowe a słodźi słódce abo tróšku kisale.

My oranže mamy wjele witaminow. Wosebje witamin C je jara strowy za tebje. Wón škita će na přikład před nazymnjenjom. Tež čerstwa prasowana oranžowa brěčka je jara strowa, dokelž witaminy w brěčce wostanu. Móžeš pak z oranžemi tež derje słodźace recepty kuzłać, kaž na přikład oranžowu marmeladu abo oranžowy tykanc. Sy derje kedźbował/a? Potom móžeš zawěsće na sćěhowace prašenja wotmołwić.


Što je prawje?

Dźěći stupja so pódla so we wjetšim wotstawku wot něhdźe 2 do 3 metrow wot kruhow zdalene. Kubłarka staja dźěćom prašenja. Za kóžde prašenje su tři wotmołwy móžne. Prěnja wotmołwa přirjaduje so kołu 1, druha wotmołwa kołu 2 a třeća kołu 3. Pokažće na přikład ličbowu kartku 1, hdyž mjenujeće prěnju wotmołwu. Za druhu wotmołwu pokažće ličbowu kartku 2 a za třeću ličbowu kartku 3. To wolóži dźěćom prawe koło wuzwolić. Dźěći dokładnje připosłuchaja a so za jednu wotmołwu rozsudźa.

Po tym zo sće prašenja předčitali, zawołajće:


*Jedyn, dwaj abo tři,

spěšnje do praweho kruha skakajće

a tam stejo wostajće!*


Kóždy hrajer dyrbi nětko do toho kruha skočić, kiž je po jeho měnjenju prawy a njesmě wjace změnić. Kubłarka praji rozrisanje. Štóž prawje steji, dóstanje smiley. Štó je najwjace smileyjow nahromadźił?

Jeli smileyje wužijeće, je wažne za motiwaciju a wjeselo při hrě, zo sej kóžde dźěćo znajmjeńša jedyn smiley wubědźi. Pomhajće tohodla dźěćom při jednej abo dwěmaj wotmołwomaj prawe koło wuzwolić.

Poruča so, najprjedy probowe koło hrać, zo bychu wšitcy prawidła zrozumili. Formulujće tež kóždu móžnu wotmołwu jako cyłu sadu, na přikład: Apelsina rěka tež mandarina. Apelsina rěka tež oranža. Apelsina rěka tež citrona.


Apelsina rěka tež

– mandarina.

– oranža.

– citrona.


Apelsiny rostu na

– wulkich palmach.

– kerkach a štomach.

– zemi.


Oranža je

– wjetša hač melona.

– kulowata.

– mjeńša hač truskalca.


Apelsina je

– citrusowy płód.

– jahodowy płód.

– póčkaty sad.


Apelsina

– ma tołstu bělizku.

– ma ćeńku bělizku.

– nima bělizku.


Oranža je

– běła.

– oranžowa.

– bruna.


Apelsiny trjebaja, zo bychu rostli,

– zmjerzk.

– wjele wětřika.

– ćopłotu a słónco.


Oranže maja

– słódki abo kisały słód.

– wótry słód.

– selojty słód.


Oranže móžeš kupować

– jenož w nalěću.

– přez cyłe lěto.

– jenož w zymje.


Apelsiny

– su strowe.

– njejsu strowe.

– nimaja žane witaminy.


Smiley
Ličby
rěč
wšě materialije na jedyn pohlad
paslenje a tworjenje
pohibowanje
eksperiment
hruba motorika
drobna motorika
koncentracija
matematiske předchadne kmanosće
zaznawanje
rěč
recept
powědančko
fonologiska wuwědomjenosć
rym
fonologiska wuwědomjenosć
Apelsina

Shutterstock.com - VAlekStudio

Materialije

předłoha za wućišćenje

předčitanski tekst

apelsiny

talerje

globus

tři powjazy


Přihot

Wućišćće předłohu a tekst. Předłohu laminěrować abo na kruty papjerc zlěpić a smileyje wutřihać. Dźělće apelsinu do dweju połojcow. K woptaću někotre apelsiny wobělić a na małe kuski dźělić. Za hru Što je prawje? połožće powjazy do třoch kruhow a woznamjenće tute kruhi tak, zo je dźěći jako polo 1, polo 2 abo polo 3 spóznaja.


Přewjedźenje

Z tekstom móžeće awditiwnu zamóžnosć spomjatkowanja a koncentraciju dźěći spěchować, z tym zo po předčitanju dźěćom prašenja stajeće. Sydńće so z dźěćimi do koła. Srjedźa leža jedna cyła, jedna do dweju połojcow rozkrata apelsina a małe kuski k woptaću.

Prjedy hač tekst předčitaće, wobhladajće sej zhromadnje z dźěćimi oranžu a nastorčće rozmołwu, što dźěći wo tutym płodźe wědźa. Dźěći njech płód woptaja, tak zo jón wědomje słodźa (bewußt wahrnehmen). Runočasnje so cyła oranža w kole dokoławokoło dale da, zo dźěći jeje formu a bělizku jako taktilny powabk (Reiz) začuja.

Přez aktiwěrowanje swójskich předznajomosćow padnje dźěćom lóšo, tekst zrozumić a so po tym na wobsah dopomnić. Wotwisujo wot rěčneho stawa dźěći so poskića, słowa abo słowne skupiny z teksta, kotrež dźěći njeznaja, do předčitanja rozjasnić. Zapřijeće citrusowy płód móže so na přikład takle wopisować: Wěsće wy, čehodla je oranža citrusowy płód? Citrusowe płody rostu na štomach abo kerkach daloko preč w jara ćopłych krajach kaž w Španiskej abo Italskej, dokelž trjebaja wone wjele ćopłoty, zo bychu zrawili. Zymu a wětřik tute płody njelubuja. Znajeće hišće dalše citrusowe płody? Pokažće dźěćom, hdźe tute kraje leža. Potom tekst předčitaće a namołwiće do toho dźěći: Kedźbujće derje, zo móžeće potom na moje prašenja wotmołwić.


Apelsina

Sym apelsina. Znaješ mje tež pod mjenom oranža. Sym citrusowy płód a rostu w dalokich krajach kaž w Španiskej, Italskej a Grjekskej, dokelž je tam wjele ćoplišo hač tu w Němskej. Dokelž rosćemy daloko preč na štomach abo kerkach w južnych krajach, mjenuja nas tež južne płody. Łopjena štomow a kerkow, na kotrychž rosćemy, su tež w zymje rjane zelene a njewotpadaja.

Citrusowe płody njelubuja wětřik a tež nic zmjerzk. Zo bychu apelsinowe štomy a kerki tajke słódne płody njesli kaž ja to sym, trjebaja wone wjele ćopłoty a słónca. Prjedy pak hač nas žněja (ernten), dyrbimy dołho zrawić. Potom smy rjenje słódke a juškojte. Wjele apelsinow so w zymskich měsacach šćipa a dźe potom na daloku jězbu wot Španiskeje do Němskeje. W zymje mjenujcy najlěpje słodźimy. Móžeš pak apelsiny přez cyłe lěto kupować a nic jenož w zymje.

Wobhladaj sej raz moju bělizku. Wona ma oranžowu barbu a je chětro tołsta. Tež moje mjasko (Fruchtfleisch) je oranžowe a słodźi słódce abo tróšku kisale.

My oranže mamy wjele witaminow. Wosebje witamin C je jara strowy za tebje. Wón škita će na přikład před nazymnjenjom. Tež čerstwa prasowana oranžowa brěčka je jara strowa, dokelž witaminy w brěčce wostanu. Móžeš pak z oranžemi tež derje słodźace recepty kuzłać, kaž na přikład oranžowu marmeladu abo oranžowy tykanc. Sy derje kedźbował/a? Potom móžeš zawěsće na sćěhowace prašenja wotmołwić.


Što je prawje?

Dźěći stupja so pódla so we wjetšim wotstawku wot něhdźe 2 do 3 metrow wot kruhow zdalene. Kubłarka staja dźěćom prašenja. Za kóžde prašenje su tři wotmołwy móžne. Prěnja wotmołwa přirjaduje so kołu 1, druha wotmołwa kołu 2 a třeća kołu 3. Pokažće na přikład ličbowu kartku 1, hdyž mjenujeće prěnju wotmołwu. Za druhu wotmołwu pokažće ličbowu kartku 2 a za třeću ličbowu kartku 3. To wolóži dźěćom prawe koło wuzwolić. Dźěći dokładnje připosłuchaja a so za jednu wotmołwu rozsudźa.

Po tym zo sće prašenja předčitali, zawołajće:


*Jedyn, dwaj abo tři,

spěšnje do praweho kruha skakajće

a tam stejo wostajće!*


Kóždy hrajer dyrbi nětko do toho kruha skočić, kiž je po jeho měnjenju prawy a njesmě wjace změnić. Kubłarka praji rozrisanje. Štóž prawje steji, dóstanje smiley. Štó je najwjace smileyjow nahromadźił?

Jeli smileyje wužijeće, je wažne za motiwaciju a wjeselo při hrě, zo sej kóžde dźěćo znajmjeńša jedyn smiley wubědźi. Pomhajće tohodla dźěćom při jednej abo dwěmaj wotmołwomaj prawe koło wuzwolić.

Poruča so, najprjedy probowe koło hrać, zo bychu wšitcy prawidła zrozumili. Formulujće tež kóždu móžnu wotmołwu jako cyłu sadu, na přikład: Apelsina rěka tež mandarina. Apelsina rěka tež oranža. Apelsina rěka tež citrona.


Apelsina rěka tež

– mandarina.

– oranža.

– citrona.


Apelsiny rostu na

– wulkich palmach.

– kerkach a štomach.

– zemi.


Oranža je

– wjetša hač melona.

– kulowata.

– mjeńša hač truskalca.


Apelsina je

– citrusowy płód.

– jahodowy płód.

– póčkaty sad.


Apelsina

– ma tołstu bělizku.

– ma ćeńku bělizku.

– nima bělizku.


Oranža je

– běła.

– oranžowa.

– bruna.


Apelsiny trjebaja, zo bychu rostli,

– zmjerzk.

– wjele wětřika.

– ćopłotu a słónco.


Oranže maja

– słódki abo kisały słód.

– wótry słód.

– selojty słód.


Oranže móžeš kupować

– jenož w nalěću.

– přez cyłe lěto.

– jenož w zymje.


Apelsiny

– su strowe.

– njejsu strowe.

– nimaja žane witaminy.


Smiley
Ličby
rěč